ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟΙ ΤΗΣ KΡΗΤΗΣ [1]

ΕΙΣΑΓΩΓΗ:
 
Σύμφωνα με την Υπηρεσία Αλιείας και Άγριας Πανίδας των Η.Π.Α επικρατέστερος ορισμός για τις περιοχές αυτές αναφέρεται ο εξής: «Υγρότοποι είναι τόποι μεταβατικοί μεταξύ χερσαίων και υδάτινων συστημάτων όπου η στάθμη του νερού φτάνει συνήθως ως την επιφάνεια ή βρίσκεται κοντά στην επιφάνεια του εδάφους ή υποστρώματος ή τόποι που καλύπτονται από αβαθές στρώμα νερού». Ο ορισμός αυτός διαμορφώθηκε με σκοπό την ταξινόμηση κυρίως αυτών το (1979).

Αργότερα το Σώμα Μηχανικού του Στρατού των Η.Π.Α (1987), κατοχυρώθηκε άλλος ορισμός, που ενσωματώθηκε στις διάφορες νομοθετικές πράξεις και αναφέρει: «Υγρότοποι είναι περιοχές που κυριαρχούνται από υδρομορφικά εδάφη και που κατακλύζονται κορεννύονται με επιφανειακό η υπόγεια νερό σε συχνότητα και διάρκεια που είναι ικανές να στηρίζουν, και υπό κανονικές περιστάσεις όντως στηρίζουν, υδροφυτική κατά το πλείστον βλάστηση. η οποία είναι προσαρμοσμένη να ζει σε συνθήκες κορεσμένου εδάφους».

Πλησιέστερα προς την Ελληνική πραγματικότητα είναι ο ορισμός της σύμβασης Ραμσάρ όπου αναφέρονται ως Υγροβιότοποι ή Υγρότοποι «φυσικές ή τεχνικές περιοχές αποτελούμενες από έλη γενικώς, από μη αποκλειστικώς ομβροδίατα έλη με τυρφώδες υπόστρωμα, από τυρφώδεις γαίες ή από νερό. Οι περιοχές αυτές είναι μονίμως ή προσωρινώς κατακλυζόμενες με νερό, το οποίο είναι στάσιμο ή ρέον, γλυκό, υφάλμυρο ή αλμυρό. Οι περιοχές αυτές επίσης περιλαμβάνουν και εκείνες που καλύπτονται από θαλασσινό νερό το βάθος του οποίου δεν υπερβαίνει τα εξ μέτρα»

ΟΙ ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΕΡΕΣ ΣΗΜΕΡΙΝΕΣ ΑΞΙΕΣ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ:

Ως αξίες υγροτόπων αναφέρονται διεθνώς οι ακόλουθες: 1) Βιολογική ποικιλότητα, 2) Υδρευτική, 3) Αρδευτική, 4)Αλιευτική, 5) Κτηνοτροφική, 6) Θηραματική, 7) Υλοτομική, 8) Αλατοληπτική, 9) Υδροηλεκτρική, 10) Αμμολιπτική, 11) Επιστημονική, 12) Πολιτιστική 13) Αναψυχής, 14) Εκπαιδευτική, 15) Αντιπλημμυρική, 16) Αντιδιαβρωτική, 17) Βελτίωση ποιότητας νερού, 18) Κλιματική (για την ευρύτερη περιοχή του υγρότοπου).

ΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ:

Οι σπουδαιότεροι υγρότοποι της Κρήτης είναι:

1) Τεχνητή Λίμνη Αγιάς
2) Έλος Γεωργιούπολις,
3) Λίμνη Κουρνά
4) Έλος Σισών
5) Ποταμός Κουρταλιώτης
6) Εκβολή Λίμνης Πρεβέλης
7) Τεχνητή Λίμνη Αλμυρού,
8) Εκβολή Γιόφυρου
9) Εκβολή Αποσελέμη
10) Ποταμός Γεροπόταμος, Εκβολή Γεροπόταμου
11) Λιμνοθάλασσα Αλυκής Ελούντας
12) Πηγή Αλμυρού
13) Έλος Φοινικοδάσους Βάι
14) Λιμνοθάλασσα Ξηρόκαμπου Ζήρου

Οι περισσότεροι υγρότοποι της Κρήτης έχουν υποβαθμιστεί και αλλοιωθεί από ανθρώπινες δραστηριότητες και ρύπανση όπως: αμμοληψίες, επιχωματώσεις, κατασκευή η επέκταση οδικού δικτύου, ίδρυση νέων οικισμών ή επέκταση παλαιών και αγροτικών καλλιεργειών, παράνομο ή αλόγιστο κυνήγι, βόσκηση υγρά απόβλητα οικισμών, στερεά απόβλητα οικισμών, υγρά απόβλητα βιοτεχνιών, γεωργικές δραστηριότητες κ.λ.π.

Συνοπτικά η ονομασία, τα γεωγραφικά στοιχεία, τα γνωρίσματα, ο τύπος, οι σπουδαιότερες αξίες και χρήσεις, αλλά και οι αιτίες αλλοιώσεων των υγρότοπων Κρήτης είναι:

1) ΛΙΜΝΗ ΠΡΕΒΕΛΗΣ: βρίσκεται στις εκβολές του ποταμού Κουρταλιώτη στο Λυβικό πέλαγος. Τύπος υγρότοπου: Παράκτια μονίμως κατακλυσμένη λίμνη γλυκού νερού.

Γνωρίσματα: Στενό φαράγγι με υψηλά και απότομα πρανή. Προς το μέρος της θάλασσας το νερό συγκεντρώνεται σχηματίζοντας μικρή λίμνη εξαιτίας τη δημιουργίας αμμοθινών που φράζουν την εκβολή του ποταμού. Βλάστηση: αμμοθινών και αμμωδών ακτών, καλαμώνων, παρυδάτια δενδρώδης βλάστηση, φρύγανα και θαμνώνες αείφυλλων και πλατύφυλλων. Πανίδα: αμφίβια, ερπετά,, πτηνά. Σημερινές αξίες: Επιστημονική, πολιτιστική, αναψυχής, εκπαιδευτική, θηραματική, τουριστική,. Αίτια αλλοιώσεων, ρύποι: Ίδρυση νέων τουριστικών εγκαταστάσεων ή επέκταση παλαιών, παράνομο ή αλόγιστο κυνήγι, υγρά απόβλητα βιοτεχνιών – μεταποιητικών επιχειρήσεων, απόβλητα τουριστικών εγκαταστάσεων Σπουδαιότερες θετικές ενέργειες: αναφέρεται σε διεθνείς – ευρωπαϊκούς καταλόγους βιοτόπων –υγροτόπων (Corine Biotopes), οικολογικές μελέτες και έρευνες.

2) ΛΙΜΝΗ ΚΟΥΡΝΑ: Βρίσκεται στο Νομό Χανίων 0,2 Κm Δυτικά της Κοινότητας Μουρί. Τύπος Υγρότοπου: Εσωτερική μονίμως κατακλυσμένη λίμνη γλυκού νερού.

Γνωρίσματα: Καρστική λίμνη βάθους 25 περίπου m με μικρό φράγμα στο Β τμήμα της. Ο πυθμένας και οι ανατολικές παρυφές αποτελούνται από νεογενή πετρώματα κυρίως μάργες, ενώ οι δυτικές παρυφές από σκληρούς ασβεστόλιθους. Η τροφοδοσία της λίμνης γίνεται από επιφανειακές απορροές αλλά κυρίως από υπόγειες πηγές. Διαφυγές νερού στις Δ. και ΒΔ παρυφές της λίμνης. Βλάστηση: Υδροφυτική, καλαμώνων, παρυδάτια δενδρώδης, θάμνοι αείφυλλων πλατύφυλλων και δάση πλατύφυλλων φυλλοβόλων.

Πανίδα: Αμφίβια, Ερπετά,, Πτηνά, θηλαστικά.. Σημερινές. αξίες: Αρδευτική, Επιστημονική, Αναψυχής, Εκπαιδευτική. Τουριστική. Αίτια αλλοιώσεων, ρύποι: Ίδρυση νέων οικισμών ή επέκταση παλαιών. Υπεραντλήσεις. Επέκταση αγροτικών καλλιεργειών, Υγρά απόβλητα οικισμών, στερεά απόβλητα, απόβλητα τουριστικών εγκαταστάσεων. Θετικές ενέργειες: Σημαντικές για την ορνιθοπανίδα ICBP-IWRB, CORINE.

3) ΕΚΒΟΛΕΣ ΑΠΟΣΕΛΕΜΗ: Βρίσκεται στο νομό Ηρακλείου 3 km BA της Κοινότητας Γουβών. Είναι παράκτιο μονίμως κατακλυσμένο έλος αλμυρού –υφάλμυρου νερού, έχει εμβαδόν 100 στρέμματα.

Γνωρίσματα: Η παροχή του ποταμού στην εκβολή εμφανίζει μικρές τιμές καθόλη την διάρκεια του έτους κυρίως λόγω αντλήσεων ανάντη, Εάν κατασκευασθεί το φράγμα Αποσελέμη η υποβάθμιση και η καταστροφή του είναι δεδομένη. Μπροστά από την εκβολή σχηματίζονταν παλιά λουρονησίδες, ενώ σήμερα υπάρχει μπάζωμα από σκουπίδια σε μεγάλη έκταση. Βλάστηση: Αλοφυτική – ημιαλοφυτική βλάστηση, καλαμώνες, θαμώνες.

Πανίδα: Παλιά που είχε την μορφή λίμνης, υπήρχαν πάπιες όλων των ειδών και σπάνια κυρίως αποδημητικά πτηνά, τα οποία με την αποξήρανση της λίμνης εξαφανίστηκαν. Σημερινές αξίες: Αμμολιπτική,, επιστημονική, Αναψυχής, Κτηνοτροφική, Θηραματική Τουριστική. Αίτια αλλοιώσεων, ρύπανση: Επιχωματώσεις, αμμοληψίες, κατασκευή ή επέκταση οδικού δικτύου, ίδρυση νέων οικισμών ή επέκταση παλιών, ίδρυση νέων τουριστικών εγκαταστάσεων η επέκταση παλαιών, επέκταση αγροτικών καλλιεργειών, παράνομο ή αλόγιστο κυνήγι. Υγρά απόβλητα οικισμών, στερεά απόβλητα οικισμών. Το κυριότερο όμως πρόβλημα είναι το μπάζωμα της λίμνης και η κατασκευή γηπέδου ποδοσφαίρου επί αυτής. Παρά τις προσπάθειες του Γραφείου Περιβάλλοντος της Ν.Α και του ΥΠΕΧΩΔΕ που διέθεσε και χρήματα για οριοθέτηση, περίφραξη και ευαισθητοποίηση ο όμορος Δήμος δεν βοήθησε στην αποφυγή της υποβάθμισης και της ανεπανόρθωτης ζημιάς στον υγρότοπο.

Συνεχίζεται...

ΜΑΝΟΛΗΣ ΒΟΥΤΥΡΑΚΗΣ
ΦΥΣΙΚΟΣ ΠΕΡΙΒ/ΓΟΣ
ΠΡΟΕΔΡΟΣ Σ.Π.Α.Π.Ε.Κ.Ε.Ε.Κ.

Δεν μπορείς να κάνεις σχόλια.
Πρέπει πρώτα να κάνεις Είσοδο ή να Εγγραφείς στο ecocrete.gr εδώ.